‫پشتیبان‌گیری آنلاین از پایگاه داده SQLite در محیط .NET با استفاده از VACUUM INTO

VACUUM INTO 'path/to/backup.db';

• Microsoft.Data.Sqlite (Provider رسمی مایکروسافت): این Provider از اجرای دستورات SQL خام به طور کامل پشتیبانی می‌کند. اگر نسخه داخلی SQLite آن جدید باشد، VACUUM INTO بدون مشکل اجرا می‌شود. نکته مهم: مسیر فایل پشتیبان باید قابل نوشتن باشد و پایگاه داده نباید در حالت تراکنش (Transaction) فعال باشد.
• System.Data.SQLite (پروژه قدیمی‌تر): اگر نسخه بیلد آن بر پایه SQLite جدید باشد، دستور پشتیبانی می‌شود. با این حال، برخی بسته‌های قدیمی NuGet هنوز از نسخه‌های قدیمی SQLite استفاده می‌کنند، که ممکن است منجر به عدم پشتیبانی شود. بنابراین، همیشه نسخه را بررسی کنید.

• عدم اجرا در تراکنش: دستور نمی‌تواند داخل یک تراکنش فعال اجرا شود، زیرا نیاز به دسترسی انحصاری (Exclusive) دارد.
• اتصال انحصاری: استخر اتصال (Connection Pooling) می‌تواند مشکل‌ساز شود، زیرا ممکن است اتصالات اشتراکی ایجاد کند. پیشنهاد می‌شود Pooling را خاموش کنید:

Data Source=main.db;Pooling=False;

• مسیر فایل ثابت: مسیر پشتیبان باید به صورت مستقیم (Literal) در دستور SQL مشخص شود؛ نمی‌توان از پارامترهای SQL (مانند @path) استفاده کرد، زیرا SQLite اجازه Bind کردن مسیر فایل را نمی‌دهد. بنابراین، کد زیر کار نمی‌کند:

VACUUM INTO @path

• حالت WAL (Write-Ahead Logging): این حالت اجباری است، زیرا اجازه عملیات خواندن همزمان با نوشتن را می‌دهد و قفل‌های طولانی (Lock) را کاهش می‌دهد. بدون WAL، نوشتن می‌تواند تأخیر (Latency) بالایی ایجاد کند:

PRAGMA journal_mode = WAL;

• زمان انتظار شلوغی (Busy Timeout): برای جلوگیری از شکست عملیات در شرایط بار بالا (Load)، زمان انتظار را تنظیم کنید:

connection.Execute("PRAGMA busy_timeout = 10000;");

• خاموش کردن Pooling: همان‌طور که ذکر شد، برای اتصال انحصاری.

• مسیر پشتیبان: ترجیحاً روی دیسک فیزیکی جداگانه باشد تا فشار ورودی/خروجی (IO) توزیع شود. مجوز نوشتن را بررسی کنید و نام فایل را با زمان‌بندی (Timestamp) انتخاب کنید، مانند backup_20260129_021300.db.
• فشار IO: دستور VACUUM INTO پایگاه داده را کامل بازنویسی می‌کند، بنابراین برای پایگاه‌های بزرگ (بیش از 10 گیگابایت)، بهتر است در ساعات کم‌بار (Off-Peak) اجرا شود یا از کارهای زمان‌بندی‌شده (Cron Jobs) استفاده کنید.

PRAGMA quick_check;

using Microsoft.Data.Sqlite;
using System.Globalization;

public static class SqliteBackupHelper
{
    public static async Task CreateOnlineSqliteBackupAsync(
        string sourceConnectionString,
        string backupFilePath,
        CancellationToken cancellationToken = default)
    {
        ArgumentException.ThrowIfNullOrWhiteSpace(sourceConnectionString);
        ArgumentException.ThrowIfNullOrWhiteSpace(backupFilePath);
        //  VACUUM INTO پارامتر نمی‌پذیرد
        backupFilePath = backupFilePath.Replace("'", "''");
        var connectionString =
            sourceConnectionString.Contains("Pooling=", StringComparison.OrdinalIgnoreCase)
                ? sourceConnectionString
                : $"{sourceConnectionString};Pooling=False";
        await using var connection = new SqliteConnection(connectionString);
        await connection.OpenAsync(cancellationToken);
        await using var command = connection.CreateCommand();
        command.CommandTimeout = 0; // vacuum ممکنه طولانی باشه
        command.CommandText = $"""
            -- 1. اطمینان از WAL
            PRAGMA journal_mode = WAL;
            -- 2. جلوگیری از fail زیر load
            PRAGMA busy_timeout = 10000;
            -- 3. بکاپ آنلاین
            VACUUM INTO '{backupFilePath}';
        """;
        await command.ExecuteNonQueryAsync(cancellationToken);
        // 🔍 Health Check بکاپ
        await ValidateBackupAsync(backupFilePath, cancellationToken);
    }

    private static async Task ValidateBackupAsync(
        string backupFilePath,
        CancellationToken cancellationToken)
    {
        var backupConnectionString =
            $"Data Source={backupFilePath};Mode=ReadOnly;Pooling=False";
        await using var backupConnection = new SqliteConnection(backupConnectionString);
        await backupConnection.OpenAsync(cancellationToken);
        await using var command = backupConnection.CreateCommand();
        command.CommandText = "PRAGMA quick_check;";
        command.CommandTimeout = 30;
        var result = await command.ExecuteScalarAsync(cancellationToken);
        if (!string.Equals(result?.ToString(), "ok", StringComparison.OrdinalIgnoreCase))
        {
            throw new InvalidOperationException(
                $"SQLite backup integrity check failed: {result}");
        }
    }
}

var sourceConnectionString = "Data Source=/var/app/data/main.db;Cache=Shared;";
var backupPath = Path.Combine("/var/app/backups", $"main_{DateTime.UtcNow:yyyyMMdd_HHmmss}.db");
await SqliteBackupHelper.CreateOnlineSqliteBackupAsync(sourceConnectionString, backupPath);