‫واژه کلیدی جدید extension در دات‌نت 10: ویژگی‌ها و کاربردهای آن

• افزودن خصوصیات افزونه‌ای (Extension Properties): امکان تعریف خصوصیاتی که به‌صورت منطقی به یک نوع تعلق دارند، بدون نیاز به تغییر ساختار اصلی آن نوع.
• فیلدهای پشتیبان خصوصی (Private Backing Fields): امکان ذخیره‌سازی داده‌های موقت یا کش‌شده در بلوک افزونه برای بهبود عملکرد.
• بلوک‌های استاتیک افزونه‌ای (Static Extension Blocks): برای تعریف متدهای استاتیک یا خصوصیات کمکی مرتبط با نوع.
• سازمان‌دهی منطقی‌تر کدها: گروه‌بندی منطقی رفتارها و خصوصیات مرتبط در یک بلوک واحد.

public static class MyExtensions
{
    extension(TargetType instance)
    {
        public ReturnType PropertyOrMethod => ...;
    }

    extension static
    {
        public static ReturnType StaticHelper() => ...;
    }
}

• TargetType نوع داده‌ای است که می‌خواهیم برای آن افزونه تعریف کنیم (مثلاً HttpContext یا یک DTO خارجی).
• بلوک extension(TargetType instance) برای تعریف خصوصیات و متدهای نمونه‌ای (Instance Members) استفاده می‌شود.
• بلوک extension static برای تعریف متدهای استاتیک یا خصوصیات کمکی مرتبط با نوع به کار می‌رود.

public static class MultiTenantHttpContextExtensions
{
    extension(HttpContext ctx)
    {
        private string? _tenantId;
        private Guid? _userId;

        public string TenantId =>
            _tenantId ??=
                ctx.User.Claims.FirstOrDefault(c => c.Type == "tenant_id")?.Value
                ?? throw new UnauthorizedAccessException("Tenant ID missing");

        public Guid UserId =>
            _userId ??=
                Guid.TryParse(
                    ctx.User.Claims.FirstOrDefault(c => c.Type == "user_id")?.Value, out var id)
                ? id
                : throw new UnauthorizedAccessException("User ID invalid");

        public bool IsTenantAdmin =>
            ctx.User.IsInRole("Admin") || ctx.Request.Headers["X-Tenant-Admin"] == "true";

        public string? GetHeader(string name) =>
            ctx.Request.Headers.TryGetValue(name, out var value)
                ? value.ToString()
                : null;
    }

    extension static
    {
        public static string DefaultTenantId => "public";

        public static bool IsValidTenantId(string? id) =>
            !string.IsNullOrWhiteSpace(id) && id.All(char.IsLetterOrDigit);
    }
}

• خوانایی بالا: تمام منطق مرتبط با HttpContext در یک بلوک متمرکز قرار دارد.
• کش‌سازی تنبل (Lazy Caching): استفاده از فیلدهای خصوصی مانند _tenantId و _userId برای جلوگیری از محاسبات تکراری.
• انسجام دامنه: منطق مرتبط با مشتری به‌صورت یکپارچه در کنار هم قرار گرفته و نگهداری آن آسان‌تر است.

public class OrderDto
{
    public List<OrderItemDto> Items { get; set; }
    public string Status { get; set; }
}

public static class OrderExtensions
{
    extension(OrderDto order)
    {
        public decimal TotalAmount =>
            order.Items.Sum(i => i.Quantity * i.PricePerUnit);

        public bool IsComplete =>
            order.Status == "Completed";

        public int TotalItems =>
            order.Items.Sum(i => i.Quantity);
    }
}

if (order.TotalAmount > 1000 && order.IsComplete)
{
    // انجام عملیات موردنظر
}

• سازمان‌دهی بهتر: به‌جای پراکندگی متدها در کلاس‌های استاتیک، می‌توان تمام رفتارهای مرتبط را در یک بلوک واحد گروه‌بندی کرد.
• پشتیبانی از خصوصیات و فیلدهای خصوصی: امکان تعریف خصوصیات و کش‌سازی داده‌ها که در متدهای الحاقی سنتی ممکن نبود.
• انعطاف‌پذیری بیشتر: پشتیبانی از بلوک‌های استاتیک برای تعریف متدهای کمکی مرتبط.

1. وضعیت کنونی: واژه کلیدی extension در حال حاضر در نسخه پیش‌نمایش سوم دات‌نت 10 (Preview 3) و سی‌شارپ 14 در دسترس است. این ویژگی ممکن است در نسخه‌های بعدی با تغییراتی در سینتکس یا ابزارهای پشتیبانی همراه باشد.
2. سازگاری با کدهای موجود: متدهای الحاقی سنتی همچنان کار می‌کنند و این ویژگی کاملاً افزوده‌ای (Additive) است، بنابراین نیازی به بازنویسی کدهای قدیمی نیست.
3. موارد استفاده پیشنهادی: از extension برای سناریوهایی مانند تبدیل DTOها، مدیریت منطق HTTP، افزودن مقادیر محاسباتی به مدل‌ها، و بهبودهای خاص دامنه استفاده کنید.
4. احتیاط: از استفاده بیش‌ازحد این ویژگی که ممکن است منجر به پیچیدگی غیرضروری شود، خودداری کنید. تنها زمانی از آن استفاده کنید که رفتارها به‌صورت منطقی به یک نوع تعلق دارند.